Kalite Bileşenleri

Bir ürünün kalite karakteristiğinin bir çok faktöre bağlı olduğunu açık bir şekilde görüyoruz. Toplumun yani tüketicinin bilinç seviyesi, piyasadaki rekabet, kullanılan hammadde, pazarlama yöntemleri gibi çok sayıda faktör kalite karakteristiğine dolaylı ya da dolaysız yollardan etki etmektedir fakat 2 önemli faktör vardır ki bunlar kaliteyi önemli ölçüde etkilemektedir.

Bu 2 kalite bileşeni Deming‘in kalite tanımı üzerine yaptığı açıklamalar ile ortaya çıkmıştır.

Deming, ‘Kalite kullanıma uygunluktur’ diyerek kalitenin temelde 2 bileşenini ortaya çıkarmıştır.

1)Tasarım Kalitesi (Tercih edilen özelliklerin tasarımda yer alması)

2)Uygunluk Kalitesi (Gerçekleştirilen üretimin tasarımda belirtilen özelliklere uyması)

Tasarım kalitesi; üretilen ürün ve hizmetin müşterinin talep ettiği niteliklere sahip olması yani bu istek ve ihtiyaçları karşılama derecesidir. Tasarım kalitesi ürünün fiziksel yapısı ve performans özellikleri gibi kavramlardan yararlanılarak tasarlanır. Ağırlık, boyut, hacim, dayanıklılık gibi fiziksel özellikler, koku, renk, şekil, görünüş gibi estetik özellikler ürünün tasarım kalitesini belirleyen faktörlerdir.

Tasarım kalitesinin tanımlanmasında yine bir çok faktör etkilidir. Üretilen ürünün hammaddesi, teknolojik olanaklar, eldeki makineler, piyasa politikaları… Dolayısıyla belirli bir kalite düzeyinin sağlanması belirli bir maliyet getirecek yani o ülkenin ekonomisini de etkileyecektir. Bu konuyu daha ayrıntılı olarak Tasarım Kalitesi / Maliyet İlişkisi grafiği üzerinde bir sonraki yazımda paylaşacağım.

Tasarım kalitesi denince çoğumuzun aklına gelen ilk ve tek örnek vardır ve ben bu örneği vermeden geçemeyeceğim. Tasarımıyla diğerlerinden bir adım önde olan Apple ürünleri daha uzun süre tasarım harikası olacağa  benziyor.

Uygunluk kalitesi; üretilen ürünlerin belirlenmiş müşteri taleplerine uymasının bir ölçütü olarak ortaya çıkan bir kavramdır. Tasarım kalitesiyle karşılaştırıldığı zaman uygunluk kalitesi ölçülebilir bir kavramdır. Yani bu kavram; üretilen ürün belirlenen özelliklere ne ölçüde uyum sağlıyor? Standartlara ve kullanıma uygunluğu yeterli mi? Belirlenen uzunluk ile üretilen parçanın uzunluğu birbiriyle örtüşüyor mu? gibi sorulara cevap arar.

Stajımı yaptığım Turkish Aerospace Industry (TAI) şirketinde kalite kontrol mühendisleriyle çalışma şansını yakaladım ve üretilen her bir uçak parçasının kumpas yardımıyla büyük bir dikkatle ölçüldüğüne şahit oldum. İşte burada uygunluk kalitesi testi yapılmaktadır. Hatalı yapılan parçalar yeniden detay kısmına gönderiliyor ve belirlenen uzunlukta yeniden üretimi yapılıyordu.

Görüldüğü gibi uygunluk kalitesi bilimsel olarak tespit edilmektedir, bu sebeple kalite çalışmaları büyük bir oranda uygunluk kalitesi ile yapılmaktadır.

About these ads

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s